درباره ما :

شيعه­شناسي به رشته­اي اطلاق مي­شود که به مطالعه شيعه به عنوان يک کلّ واقعي مي­پردازد. از نحوه شکل­گيري آن در تاريخ, از کيفيّت بسط و گسترش آن در جوامع مختلف, از وضعيت فعلي آن در جغرافياي مسکون, از اصول عقيدتي, آموزه­ها, آئين­ها, معارف، علوم و دانش­هاي اختصاصي آن بحث مي­کند .

مطالعات مربوط به شيعه‌شناسي در قالب یک رشته مستقل دانشگاهي بين دو رشته الهيات و علوم اجتماعي، از سال 1380 بطور متمرکز در مرکز مطالعات و تحقيقات شيعه­شناسي آغاز شد. و اکنون با همان تيم کاري در قالب مؤسسه ای فرهنگي, آموزشي, پژوهشي و غير انتفاعي و مستقل با عنوان مؤسسه شيعه­شناسي ادامه کار مي­دهد.

در زمينه ضرورت مطالعات اين مؤسسه بايد يادآور شد که علوم و معارف اسلامي/ شيعي از قبيل حديث، رجال و درايه، تفسير، فقه, اصول­فقه، کلام, فلسفه, عرفان، تاريخ، مذاهب و فرق، و کتاب‌شناسي- که در حوزه‌هاي علميه و يا دانشکده‌هاي الهيّات کشور مورد تحقيق و تفحّص قرار مي‌گيرد يا معرفتي نظري و انتزاعي است که ارتباطي با واقعيت‌هاي روزمره زندگي شيعيان ندارد و يا اگر تجربي و واقعي است، مربوط به شيعيان گذشته و جوامع تاريخي مي‌باشد. اين دانش‌ها در هر صورت به وضعيّت موجود جوامع و گروه‌هاي شيعي دنيا کاري نداشته و ندارد. متأسفانه در شرايط فعلي، اين نقيصه را تنها مستشرقين پرکرده و جوامع اسلامي و اجتماعات شيعي موجود را بدقّت مورد تحقيق و بررسي قرار مي‌دهند، و هر سال کتب و مقالات متعدّدي در زمينه شيعيان ايران، عراق و بحرين و .... منتشر مي‌کنند. اين تأسف، هنگامي بيشتر مي‌شود که خود ما نوعاً- بعنوان محقق و عالم شيعي - بناچار به آمار و ارقام و نوشته‌ها و تحقيقات آنها استناد کرده و ارجاع مي‌دهيم. اين خلأ - يعني کمبود مطالعات آکادميک در زمينه جوامع و اجتماعات شيعي موجود و بالتبع فقدان مؤسسه و يا مرکزي که متولّي اين امر باشد - فوري‌ترين نقيصه‌اي است که ذهن جمعي و حافظه گروهي شيعه حاضر بشدّت از آن رنج مي‌برد.

* فعاليتها :

- انجام طرح­هاي تحقيقاتي مربوط به جوامع و گروههای شيعی جهان با اولويت به مطالعات جامعه­شناختي و مردم شناختي

- برگزاري سخنراني­هاي تخصصي در موضوعات مربوط به تشیع و شیعیان

- ترجمه و نقد واژگان شيعي در دائره­المعارف­هاي بزرگ انگليسي زبان و بررسي نقادانه آن­ها

- انتشار فصلنامه تخصصي شيعه­شناسي؛ فصلنامه تخصصي بانوان شيعه؛ و ماهنامه اخبار شيعيان

- ايجاد كتابخانه تخصصي با اولويت نوشته­هاي مستشرقين در زمينه اسلام، تشيع و شیعیان

- راه­اندازي پايگاه اطلاع­رساني تخصصي

- راه­اندازي دانشكده شيعه­شناسي

* عواملی که ضرورت مطالعات متمرکز شیعه پژوهی را ایجاب می کنند، عبارتند از:

- فقدان اطلاعات دقيق از اوضاع و احوال فرهنگي- اجتماعي جوامع و گروه­هاي شيعي جهان

- كمبود محسوس كتب و منابع عالمانه، مستدل و منطقي در معرفي شيعيان جهان

- وجود استعدادهاي قابل رشد فراوان در ميان طلاب داخلي و خارجي كه با مساعدت­هاي فكري اين موسسه قادرند به محققان و مولفان مفيدي در عرصه شيعه­شناسي تبديل شوند.

- تاسيس مراكز مستقل مطالعاتي در زمينه اسلام شناسي و شيعه شناسي در كشورهاي آمريكا، انگليس، فلسطين اشغالي، ژاپن و ... در يك دو دهه اخير، كه ايجاد مركز قرينه و هم طرازي را در داخل كشور ضروري مي­سازد.

- گسترش محسوس درس­ها و كرسي­هاي اسلام شناسي و شيعه­شناسي در اغلب دانشگاه­هاي بزرگ دنيا، پس از پيروزي انقلاب اسلامي ايران، كه ضرورت تاسيس چنين موسسه­اي را تشديد مي­كند.

- فقدان مركزي علمي- تحقيقاتي در كشور كه به طور متمركز به عرصه مطالعات شيعه­شناختي پرداخته و مسايل مذكور در بندهاي سابق را پي­گيري و تحقق بخشد.

اينک مؤسسه شيعه­شناسي با عنايت خداوند بزرگ تلاش مي­کند تا با همّت جمعي از عالمان آشناي با عرصه­هاي کاري فوق­الذکر, اين نقيصه­ها را مرتفع سازد.